Szybka odpowiedź: Łokieć tenisisty (ból po zewnętrznej stronie łokcia) i łokieć golfisty (po wewnętrznej) to przeciążenia ścięgien, czyli tendinopatie. Nie leczy się ich wielomiesięcznym oszczędzaniem ręki, tylko stopniowym obciążaniem ścięgna i zmianą tego, co je przeciąża. Ortezy, masaże i zabiegi mogą pomóc, ale są dodatkiem, a nie podstawą leczenia.
Spis treści
- Skąd bierze się ból łokcia
- Najczęstsze mity
- Co działa najlepiej
- Ćwiczenia na start
- Ile trwa leczenie
- Kiedy potrzebna jest dalsza diagnostyka
- Przykład z gabinetu
- Najczęstsze pytania pacjentów
- Podsumowanie
Skąd bierze się ból łokcia
Mimo nazwy większość pacjentów nie gra w tenisa ani w golfa. Ból pojawia się u osób, które dużo pracują chwytem: przy komputerze i myszce, na budowie, w kuchni, na siłowni, przy noszeniu dziecka. Ścięgno, które dostaje więcej pracy, niż jest w stanie znieść, zaczyna boleć przy chwytaniu, podnoszeniu kubka, podawaniu ręki.
Najczęstsze mity
- „Trzeba całkowicie odstawić rękę”: całkowity odpoczynek osłabia ścięgno i po powrocie do pracy ból wraca,
- „Orteza wyleczy łokieć”: opaska może zmniejszyć ból w ciągu dnia, ale nie przebuduje ścięgna,
- „Zastrzyk rozwiąże problem”: zastrzyk sterydowy może szybko zmniejszyć ból, ale w dłuższym czasie wyniki bywają gorsze niż przy ćwiczeniach,
- „Wystarczy masaż”: terapia tkanek miękkich może przynieść ulgę, jednak bez ćwiczeń efekt jest krótkotrwały.
Co działa najlepiej
Podstawą jest program obciążania ścięgna: ćwiczenia izometryczne (napinanie bez ruchu) na start, potem ćwiczenia ekscentryczne i siłowe nadgarstka oraz chwytu. Równie ważna jest modyfikacja tego, co przeciąża: ustawienie stanowiska pracy, rodzaj chwytu na siłowni, technika podnoszenia. Wsparciem może być fala uderzeniowa, szczególnie przy dolegliwościach trwających od miesięcy.
Ćwiczenia na start
- Izometria nadgarstka: przedramię oparte o stół, dłoń w dół, wciskaj dłoń w drugą rękę przez 30 do 45 sekund, 5 powtórzeń,
- Opuszczanie nadgarstka z hantlem: unosisz nadgarstek drugą ręką, powoli opuszczasz przez 3 do 4 sekundy, 3 serie po 10 do 15,
- Ściskanie piłeczki lub gumy: 3 serie po 15, bez ostrego bólu.
Lekki dyskomfort podczas ćwiczeń jest akceptowalny, ale ból nie powinien narastać następnego dnia.
Ile trwa leczenie
Ścięgna przebudowują się powoli. Pierwszą poprawę zwykle widać po kilku tygodniach, a pełne wyleczenie trwa najczęściej od 2 do 4 miesięcy. Dużo zależy od tego, czy uda się zmienić codzienne nawyki, które przeciążają łokieć.
Kiedy potrzebna jest dalsza diagnostyka
- drętwienie albo mrowienie palców,
- ból szyi promieniujący do ręki,
- wyraźna utrata siły,
- obrzęk albo ból po urazie.
Przykład z gabinetu
Pacjentka, 41 lat, pracuje przy komputerze i trzy razy w tygodniu chodzi na siłownię. Od dwóch miesięcy bolała ją zewnętrzna strona łokcia przy podnoszeniu kubka. Zmieniliśmy ustawienie myszki i chwyt przy wiosłowaniu, dobraliśmy program ćwiczeń izometrycznych, a potem siłowych. Po kilku tygodniach ból przy codziennych czynnościach praktycznie ustąpił.
Opis przypadku jest uproszczony i nie zawiera danych pozwalających zidentyfikować pacjenta.
Najczęstsze pytania pacjentów
Czy fala uderzeniowa pomaga na łokieć tenisisty?
U części pacjentów, szczególnie z dolegliwościami trwającymi długo, fala uderzeniowa zmniejsza ból. Najlepiej działa jako uzupełnienie ćwiczeń, a nie zamiast nich.
Czy muszę przestać ćwiczyć na siłowni?
Zwykle nie. Najczęściej wystarczy zmienić ćwiczenia, chwyt albo ciężar na kilka tygodni i dodać ćwiczenia na ścięgno.
Czy łokieć tenisisty sam przejdzie?
Czasem tak, ale może to trwać nawet rok. Odpowiedni program ćwiczeń zwykle wyraźnie skraca ten czas.
Podsumowanie
Łokieć tenisisty i golfisty to problem przeciążeniowy. Ścięgno potrzebuje mądrze dawkowanej pracy, a nie zamknięcia ręki w ortezie. Najwięcej daje połączenie ćwiczeń z usunięciem tego, co przeciąża łokieć. Zobacz też: rehabilitacja ortopedyczna.
Boli Cię łokieć przy chwytaniu? Umów wizytę w Mikołowie, znajdziemy przyczynę i ułożymy plan leczenia przeciążenia.
Zarezerwuj wizytę albo zadzwoń: 784 525 048. Fizjo z Pasją, ul. Krawczyka 1, Mikołów.
O autorze
Artykuł przygotował zespół fizjoterapeutów Fizjo z Pasją w Mikołowie, na podstawie codziennej pracy z pacjentami ortopedycznymi i sportowcami.
Źródła
- Coombes B.K. i wsp. Effect of corticosteroid injection, physiotherapy, or both on clinical outcomes in patients with unilateral lateral epicondylalgia. JAMA, 2013.
- Lucado A.M. i wsp. Lateral Elbow Pain and Muscle Function Impairments: Clinical Practice Guidelines. Journal of Orthopaedic & Sports Physical Therapy, 2022.
- Bisset L.M., Vicenzino B. Physiotherapy management of lateral epicondylalgia. Journal of Physiotherapy, 2015.
Artykuł ma charakter edukacyjny i nie zastępuje konsultacji lekarskiej ani fizjoterapeutycznej. Przy ostrych, narastających lub niepokojących objawach skonsultuj się ze specjalistą.
